Zapisy umów zawieranych przez niektóre podmioty lecznicze z lekarzami – zdaniem RPP – mogą ograniczać ich niezależność zawodową przy kierowaniu pacjentów do innych specjalistów i placówek.

Lekarz, kierując pacjenta do dalszej diagnostyki lub leczenia, powinien podejmować decyzję wyłącznie na podstawie przesłanek medycznych, aktualnej wiedzy oraz z uwzględnieniem dobra pacjenta – wskazuje Rzecznik Praw Pacjentów Bartłomiej Chmielowiec.

RPP podkreśla, że przepisy prawa powszechnie obowiązującego nie przewidują możliwości ograniczania lekarzowi prawa do podejmowania decyzji dotyczących konieczności konsultacji ze specjalistą lub wyboru odpowiedniej ścieżki leczenia.

RPP analizuje zapisy w umowach

Postępowania zostały wszczęte po doniesieniach medialnych dotyczących praktyk stosowanych przez niektóre podmioty lecznicze. Rzecznik sprawdza umowy zawierane z lekarzami, w których – jak wynika z przekazanych informacji – mogą znajdować się zapisy ograniczające możliwość kierowania pacjentów poza daną organizację.

Z analizowanych umów ma wynikać, że lekarz może skierować pacjenta do zewnętrznego specjalisty lub placówki jedynie wtedy, gdy w ramach danej organizacji nie jest dostępny odpowiedni specjalista albo świadczenie odpowiadające potrzebom zdrowotnym pacjenta. Jednocześnie lekarz nie może samodzielnie ocenić, czy taka sytuacja zachodzi – przed skierowaniem pacjenta poza placówkę ma uzyskać potwierdzenie kierownictwa.

Według RPP takie rozwiązania mogą powodować przeniesienie części decyzji dotyczącej procesu leczenia z poziomu medycznego na poziom organizacyjny.

Dobro pacjenta, niezależność lekarza

Rzecznik wskazuje, że wykonywanie zawodu lekarza opiera się na zasadzie niezależności zawodowej. Ocena potrzeb zdrowotnych pacjenta, wybór odpowiedniego postępowania oraz decyzja o konieczności konsultacji z innym specjalistą należą do podstawowych kompetencji lekarza.

Szczególne znaczenie ma to w obszarze ochrony zdrowia psychicznego. Leczenie zaburzeń psychicznych często wymaga współpracy wielu specjalistów oraz dostępu do wyspecjalizowanych form pomocy. W takich przypadkach możliwość szybkiego skierowania pacjenta do odpowiedniego specjalisty lub ośrodka może mieć wpływ na skuteczność terapii.

Zdaniem RPP obowiązek  uzyskania za każdym razem zgody kierownictwa przed skierowaniem pacjenta poza placówkę może opóźniać dostęp do świadczeń oraz wpływać na swobodę podejmowania decyzji terapeutycznych.

Stanowisko Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego

Do sprawy odniosło się również Polskie Towarzystwo Psychiatryczne. Towarzystwo podkreśliło, że pacjent ma prawo do uzyskania najlepszej możliwej opieki, a ograniczanie wyboru specjalistów wyłącznie do osób zatrudnionych w ramach określonej sieci komercyjnej może naruszać to prawo.

PTP wskazało, że specjalista powinien mieć możliwość skierowania pacjenta do innego lekarza lub placówki, jeśli uzna, że będzie to korzystne dla pacjenta i procesu terapeutycznego.

Rzecznik Praw Pacjenta zapowiedział kontynuację badań stosowanych praktyk pod kątem ich zgodności z prawami pacjentów.

Źródło: gov.pl