Wytyczne

Astma – najnowsze wytyczne GINA

O zmianach w zaleceniach z prof. dr. hab. med. Markiem Kulusem, prezydentem Polskiego Towarzystwa Alergologicznego, kierownikiem Kliniki Pneumonologii i Alergologii Wieku Dziecięcego WUM, rozmawia Agnieszka Fedorczyk

MT: Jakie zmiany w zaleceniach wprowadziła GINA?


Prof. Marek Kulus:
Kluczową zmianą jest wczesne wprowadzenie leczenia przeciwzapalnego – tak szybko, jak to tylko możliwe, czyli zaraz po rozpoznaniu. Niezwłoczne wprowadzenie terapii przeciwzapalnej ma na celu zapobieganie rozwojowi okaleczenia dróg oddechowych w późniejszym okresie. Leczenie przeciwzapalne bez obaw może wdrożyć lekarz rodzinny lub POZ. Oczekiwanie pacjenta na wizytę u specjalisty jest zbędną zwłoką. Konsultacja pomiędzy lekarzami POZ a specjalistami jest potrzebna, powinna się odbywać w sposób cykliczny i zaplanowany.

GINA – Global Initiative for Asthma (Światowa Inicjatywa dla Astmy)

Nad uaktualnianiem wiedzy o astmie, koordynacją badań i publikowaniem ich wyników, tworzeniem zaleceń diagnostycznych i leczniczych czuwa od 1993 roku grupa ekspertów zrzeszonych w organizacji GINA.

12 kwietnia 2019 roku GINA opublikowała aktualizację zaleceń na temat leczenia astmy.

Astmę definiuje historia objawów ze strony układu oddechowego, takich jak:

● świszczący oddech,

● duszność,

● ucisk w klatce piersiowej,

● kaszel.


Występowanie i intensywność objawów zmieniają się w czasie, wraz ze zmiennym ograniczeniem wydechowego przepływu powietrza.

MT: Czy zmieniło się podejście do leczenia astmy najłagodniejszej?


M.K.:
W przypadku astmy najłagodniejszej, którą kiedyś nazywaliśmy astmą sporadyczną (epizodyczną), gdy objawy występują rzadko, do tej pory zalecenia mówiły, by w takich sytuacjach zalecać leki rozkurczające doraźnie i nie stosować leczenia przewlekłego. Dyskusja na temat włączania leków przeciwzapalnych toczyła się od wielu lat i w aktualnych wytycznych została podsumowana. Objawy astmy są wyrazem przewlekle toczącego się zapalenia i w tej chwili należy włączać leczenie przeciwzapalne wraz z leczeniem interwencyjnym (niwelującym objawy obturacyjne).

GINA mówi o tym, by nie oddzielać tych dwóch procesów. Jeżeli interweniujemy w astmie epizodycznej, leczenia nie należy przerywać, tylko stosować je stale.

Jak leczyć astmę?

1. Podstawą leczenia są leki przeciwzapalne – glikokortykosteroidy wziewne (ponadto stosuje się leki rozkurczające oskrzela). Jeżeli nie dopuścimy do sytuacji, gdy będą konieczne wysokie dawki tych leków, ich działanie niepożądane jest niezauważalne.

2. Przy wysokich dawkach i stosowaniu tych leków drogą doustną (tzw. glikokortykosteroidy systemowe) objawy niepożądane mogą być dużo poważniejsze.

3. Tym pacjentom możemy zaproponować leki biologiczne.

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Astma ciężka

Jest to taka postać choroby, w której pomimo stosowania intensywnego leczenia, w tym wysokich dawek glikokortykosteroidów wziewnych i dodatkowego leku kontrolującego [...]

Astma trudna

Warto odróżnić astmę ciężką od astmy trudnej.

Programy lekowe w astmie ciężkiej

1. Program lekowy umożliwiający bezpłatne leczenie biologiczne astmy ciężkiej jest aktualnie prowadzony przez 50 ośrodków zlokalizowanych w każdym województwie, jednak liczba [...]

Astma czy infekcja?

Objawy astmy to duszność (zwłaszcza w nocy; problem sprawia raczej wydychanie powietrza niż jego nabieranie), suchy, męczący kaszel i świszczący oddech. [...]