Bezwzględne wskazania do hospitalizacji

Bezwzględne wskazania do hospitalizacji przy bólach stawowych

prof. dr hab. n. med. Maria Majdan

lek. Łukasz Wielgus

Katedra i Klinika Reumatologii i Układowych Chorób Tkanki Łącznej, Uniwersytet Medyczny w Lublinie

Adres do korespondencji: prof. dr hab. n. med. Maria Majdan, Katedra i Klinika Reumatologii i Układowych Chorób Tkanki Łącznej UM w Lublinie, ul. Jaczewskiego 8, 20-950 Lublin, e-mail: maria.majdan@gmail.com

Bóle stawowe to jedne z najczęstszych dolegliwości. Mają bardzo wiele przyczyn – od błahych (po przeciążeniu, urazie) po bardzo niepokojące będące sygnałem poważnej infekcji, zaawansowanej dny moczanowej z powikłaniami czy uogólnionego procesu chorobowego toczącego się w organizmie (autoimmunizacyjnego, nowotworowego).

Wprowadzenie

Ból stawów (artralgia) to stan, w którym występują dolegliwości bólowe stawów bez objawów ich jawnego zapalenia. Bóle stawowe należą do jednych z najczęstszych dolegliwości. Ich przyczyny są bardzo zróżnicowane.1-3 Bóle stawowe związane z nadmiernym niesystematycznym wysiłkiem, urazem, infekcją stosunkowo często ustępują samoistnie w krótkim czasie. U osób starszych (>50 r.ż.) są najczęściej następstwem choroby zwyrodnieniowej stawów – krystalopatii. Bywają także objawem bardzo poważnych chorób, takich jak układowe choroby tkanki łącznej, w tym układowe zapalenia naczyń, infekcje czy choroby nowotworowe. Wtedy mogą sygnalizować chorobę bezpośrednio zagrażającą życiu. Częstość przewlekłych uogólnionych bólów stawowych wyraźnie wzrasta z wiekiem. Bardzo istotne jest określenie, czy bóle stawowe są skojarzone z zapaleniem stawów. Wówczas przyczyna choroby jest łatwiejsza do określenia i łatwiej podjąć decyzje terapeutyczne. Znacznie trudniejsze, często wymagające złożonego postępowania diagnostycznego, jest wyjaśnienie przyczyny bólów stawowych bez zapalenia stawów.

Bóle stawowe mają charakter ostry lub przewlekły. W obu przypadkach mogą być wskazaniem do pilnej hospitalizacji przy współistnieniu innych uwarunkowań chorobowych, które opisano w artykule.

Uraz, nadmierny wysiłek, wyczynowe uprawianie sportu, infekcja wirusowa to uchwytne przyczyny ostrych bólów stawowych. Lekarz rodzinny lub ortopeda wdraża wówczas leczenie ambulatoryjne, objawowe. Objawy ustępują zazwyczaj w ciągu kilku dni.

Rodzaje bólów stawów

Przewlekłe bóle stawowe dotyczą pojedynczych konkretnych stawów (miejscowe) lub jednocześnie wielu grup stawowych (uogólnione). W przypadku przewlekłych miejscowych bólów stawów przyczynę można łatwo ustalić (przewlekłe urazy, zespoły pourazowe, przeciążeniowe, zespoły neurologiczne, krystalopatie, choroba zwyrodnieniowa).

Ostre lub przewlekłe uogólnione bóle stawowe pojawiające się bez uchwytnej przyczyny często mogą być pierwszym sygnałem choroby ogólnoustrojowej i wymagać pilnej interwencji terapeutycznej, dla której konieczna jest pilna hospitalizacja. Takie sytuacje kliniczne zostaną przeanalizowane w artykule.

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Opis przypadku

20-letni mężczyzna został przywieziony na SOR przez rodzinę z powodu uogólnionych bólów stawowych bez zapalenia stawów. Bóle stawów nasiliły się wyraźnie przez [...]

Komentarz

Przyczyną uogólnionych bólów stawowych w tym przypadku było układowe zapalenie naczyń. Przy pierwszym zgłoszeniu na SOR chorego odesłano do domu, ponieważ uznano [...]

Bóle stawów bez wyraźnej przyczyny – możliwe przyczyny

Jeśli chory zgłasza się w trybie pilnym po pomoc lekarską z powodu uogólnionych lub zlokalizowanych dolegliwości bólowych stawów (artralgie) przy braku wyraźnego związku [...]

Infekcyjne przyczyny bólów stawowych

W ostrych infekcjach wirusowych i bakteryjnych bóle stawowe występują bardzo często i są objawem charakterystycznym ostrego stanu zapalnego. Przewlekłe bóle stawowe towarzyszą natomiast najczęściej [...]

Bóle stawów (artralgie) a układowe choroby tkanki łącznej

Układowe choroby tkanki łącznej (UChTŁ) to cała grupa schorzeń, w których rozwoju zasadniczą rolę odgrywa proces autoimmunizacji. W przebiegu UChTŁ dochodzi do wytwarzania [...]

Fibromialgia jako przyczyna przewlekłych bólów stawów

W diagnostyce różnicowej przewlekłych bólów stawów należy również uwzględnić fibromialgię. Jest to zespół chorobowy z przewlekłym uogólnionym bólem układu mięśniowo-kostnego. Towarzyszą mu zaburzenia [...]

Postępowanie diagnostyczne przy przewlekłych uogólnionych bólach stawowych występujących bez określonej przyczyny

W diagnostyce przyczyny bólów stawów powinno się przede wszystkim uwzględnić bardzo szczegółowy wywiad chorobowy, szczególnie w kierunku przebytych chorób oraz stosowanych leków. Badania [...]

Podsumowanie

Bóle stawowe u ludzi są objawem wielu różnych chorób i zaburzeń funkcjonowania organizmu. Częstość występowania uogólnionych bólów stawowych wzrasta z wiekiem. O ile przyczyny mechaniczne, [...]