Dostęp Otwarty

Program edukacyjny: dermatologia

Zmiany charakterystyczne dla „starej” skóry

lek. Iwona Kuczborska, lek. Aleksandra Batycka-Baran, dr med. Ronald Wolf

Katedra i Klinika Dermatologii, Wenerologii i Alergologii Akademii Medycznej, Wrocław

Medycyna po Dyplomie 2009; 18/11:106-110

Program edukacyjny akredytowany przez Polskie Towarzystwo Dermatologiczne i koordynowany przez prof. dr. hab. med. Eugeniusza Barana

Opis przypadku

Small dsc 1 opt

Rycina 1. Liczne drobne białe grudki charakterystyczne dla opisywanej choroby. Oprócz tego na nodze lewej widoczny rak kolczystokomórkowy (rozpoznany na podstawie obrazu klinicznego i badania histopatologicznego)

Small dsc 3 fmt

Rycina 2. Rak kolczystokomórkowy (w zbliżeniu)

Small 7 15.9 opt

Rycina 3. Liczne białe grudki (w zbliżeniu)

Small dsc 4 opt

Rycina 4. Zmiana rumieniowa zlokalizowana w okolicy prawej łopatki

65-letni pacjent został przyjęty do Kliniki Dermatologii w celu diagnostyki i leczenia zmian skórnych, które rozwijały się od kilkunastu miesięcy. Wykwity, zlokalizowane na odsiebnych częściach kończyn dolnych oraz górnych, były bardzo liczne i miały charakter drobnych, hiperkeratotycznych, szorstkich grudek koloru białego (ryc. 1, 2, 3). Pacjent nie zgłaszał żadnych subiektywnych dolegliwości związanych z opisywanymi zmianami skórnymi. Oprócz tego na kończynie dolnej lewej była widoczna zmiana rozwijająca się od około roku. Na podstawie obrazu klinicznego i histopatologicznego rozpoznano raka kolczystokomórkowego (SCC – squamous cell carcinoma) (ryc. 1, 2, 3). W okolicy prawej łopatki stwierdzono zmianę rumieniową o wielkości 2 x 1 cm, która rozwijała się od kilku miesięcy. Na jej powierzchni była widoczna niewielka nadżerka (ryc. 4). Pacjent zgłaszał okresowo występujący świąd i pieczenie w tej okolicy. Nie cierpiał na żadne choroby przewlekłe, nie przyjmował żadnych leków. Wywiad w kierunku schorzeń alergicznych był ujemny. Ustalono natomiast, iż pacjent nie stosował fotoprotekcji podczas bardzo częstego i długiego przebywania na słońcu związanego z jego pracą zawodową. Wyniki badań laboratoryjnych krwi (morfologia, badania biochemiczne) nie wykazywały istotnych odchyleń od normy. Na podstawie obrazu klinicznego rozpoznano dwie choroby dermatologiczne. Rozpoznania potwierdzono badaniami histopatologicznymi. Zmianę skórną z okolicy łopatkowej prawej usunięto chirurgicznie, natomiast zmiany na podudziach i przedramionach postanowiono leczyć zachowawczo przy użyciu 30% mocznika.


Badanie przeprowadzono dzięki stypendium naukowemu w ramach projektu „Program rozwoju Akademii Medycznej we Wrocławiu” realizowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego, Program Operacyjny „Kapitał Ludzki” (Umowa nr UDA-POKL.04.01.01-00-010/08-00), odbytego w Klinice Dermatologii i Alergologii w Monachium (dyrektor prof. dr med., dr h.c. Thomas Ruzicka).

Pytania (może być więcej niż jedna prawidłowa odpowiedź):

1. Zmiany skórne zlokalizowane na podudziach i przedramionach to najprawdopodobniej:

a) Włókniaki miękkie

b) Włókniaki twarde

c) Rogowacenie gipsowe (stuccokeratosis)

d) Rogowacenie starcze

2. Zmiana skórna zlokalizowana w okolicy łopatki prawej to najprawdopodobniej:

a) Czerniak amelanotyczny

b) Choroba Bowena

c) Brodawka łojotokowa

d) Rogowiak kolczystokomórkowy (keratoakantoma)

3. W celu potwierdzenia rozpoznania obu schorzeń najbardziej przydatne jest badanie:

a) Immunologiczne