Dostęp Otwarty

Zespół stawu skroniowo-żuchwowego

Może być przyczyną uporczywych tępych bólów głowy i twarzy, z okresami zaostrzeń imitujących napad migreny, choć częściej neuralgii. Początkowo ból umiejscowiony jest w rzucie stawu skroniowo-żuchwowego i pojawia się po rozpoczęciu żucia. Promieniuje do ucha, skroni, potylicy, karku, czasem do szczytu głowy, z reguły jednostronnie i połowiczo. Nierzadko występują nudności.

Jaskra

Jaskra nie jest rzadkim bólem głowy, ale może imitować napad migreny. Ból głowy występuje w czasie ostrego napadu jaskry z wąskim kątem przesączania i wzrostem ciśnienia śródgałkowego. Początkowo obejmuje gałkę oczną, następnie rozprzestrzenia się w górnym kwadrancie twarzy, czasami jest połowiczy, imituje napad migreny. Często towarzyszą mu mdłości i wymioty, fotofobia z łzawieniem, nastrzyknięciem spojówki oraz upośledzenie ostrości wzroku. Postępowanie terapeutyczne w napadzie musi być natychmiastowe, ponieważ powikłaniem jest utrata wzroku.

Guz mózgu

Ból głowy w przebiegu guzów mózgu nie jest zjawiskiem niezwykłym, a samo występowanie guzów wewnątrzczaszkowych nie należy do rzadkości, jednak guzy wewnątrzkomorowe, balotujące i utrudniające krążenie płynu mózgowo-rdzeniowego nie zdarzają się często. Dodatkowo jeśli taki guz nie daje innych objawów poza napadowymi bólami głowy z wymiotami, zawrotami, może być rozpoznawany jako choroba samoistna i imitować napad migreny. Najczęściej napad Brunsa trwa krócej niż napad migreny, a występowanie wymiotów bez nudności musi budzić podejrzenie innej choroby.

Podsumowanie

Migrena jest najczęściej rozpoznawanym bólem głowy, jednak w wielu przypadkach to rozpoznanie bywa błędne. Niedostateczne badanie chorego nie pozwala bowiem na zdiagnozowanie chorób imitujących migrenę, ale nią niebędących.26 U pacjenta z bólem głowy należy zwrócić uwagę na charakterystyczne dla choroby objawowej cechy:

  • odchylenia w stanie przedmiotowym – ogólnym, neurologicznym, okulistycznym, otolaryngologicznym
  • wiek pojawienia się dolegliwości bólowych – <5 r.ż. lub >50 r.ż.
  • początek bólu związany z wysiłkiem fizycznym, aktywnością seksualną, kaszlem, kichaniem
  • inny charakter bólu niż dotychczas
  • narastanie bólu w czasie
  • występowanie objawów ogniskowych (nawet przemijających) innych niż typowe dla aury wzrokowej w postaci mroczka migocącego
  • objawy bólowe typowe dla piorunowego bólu głowy
  • występowanie zaburzeń świadomości, napadów drgawkowych, wymiotów, bez poprzedzających nudności
  • współistnienie choroby ogólnoustrojowej (zapalnej, nowotworowej)
  • uraz głowy w wywiadzie
  • nieprawidłowy zapis elektroencefalograficzny o charakterze zogniskowanym.

Są to objawy zagrażające u pacjenta z bólem głowy – sugerują one inny niż samoistny charakter bólu. Powyższa lista została opracowana przez prof. Adama Stępnia we współpracy z Polskim Towarzystwem Bólów Głowy. Opisane w artykule samoistne bóle głowy są rzadkimi i wyjątkowymi jednostkami chorobowymi – ze względu na szybkość ustępowania, ściśle określone czynniki wyzwalające i towarzyszące objawy autonomiczne. Objawowe bóle głowy imitujące napad migreny można rozpoznać dzięki cierpliwemu i dokładnemu badaniu pacjenta, zarówno podmiotowemu, jak i przedmiotowemu. Często konieczna jest diagnostyka neuroobrazowa w celu wykluczenia poważnych chorób dających podobne dolegliwości, ale wymagających odmiennego postępowania terapeutycznego. Ważne jest zatem umiejętne rozpoznanie tych dolegliwości.