Wytyczne

Leczyć czy nie leczyć pacjenta po pierwszym w życiu nieprowokowanym napadzie padaczkowym?

lek. Magdalena Konopko
prof. dr hab. n. med. Halina Sienkiewicz-Jarosz

I Klinika Neurologiczna, Instytut Psychiatrii i Neurologii, Warszawa

Adres do korespondencji: lek. Magdalena Konopko

I Klinika Neurologiczna, Instytut Psychiatrii i Neurologii

ul. Sobieskiego 9, 02-957 Warszawa; e-mail: magdalena.restel@gmail.com

  • W artykule podsumowano najważniejsze wnioski płynące z wytycznych American Academy of Neurology z 2015 roku dla podejmowania decyzji terapeutycznych u chorych po pierwszym w życiu nieprowokowanym napadzie padaczkowym



Napad padaczkowy to przemijające zaburzenie czynności mózgu wtórne do wyładowań bioelektrycznych grup komórek nerwowych, które obejmując określone układy strukturalno-czynnościowe mózgu, powodują wystąpienie pewnych objawów neurologicznych (np. zaburzeń ruchowych, czuciowych lub wegetatywnych, niekiedy z współistniejącymi zaburzeniami świadomości)1. Padaczka natomiast to zaburzenie czynności mózgu charakteryzujące się predyspozycją do występowania nawracających, zazwyczaj nieprowokowanych napadów padaczkowych (drgawkowych lub niedrgawkowych), a jej rozpoznanie można ustalić, jeśli: 1) doszło do co najmniej dwóch nieprowokowanych (lub odruchowych) napadów w odstępie >24 godzin lub 2) wystąpił jeden nieprowokowany (lub odruchowy) napad przy prawdopodobieństwie wystąpienia kolejnych napadów w ciągu następnych 10 lat wynoszącym >60% (czyli tyle, ile wynosi ryzyko kolejnego incydentu u osoby po dwóch nieprowokowanych napadach padaczkowych), lub 3) rozpoznano określony zespół padaczkowy2. O ile kryteria pierwsze i ostatnie zdają się nie budzić wątpliwości, o tyle decyzja dotycząca rozpoznania padaczki i włączenia leczenia przeciwpadaczkowego po pierwszym w życiu nieprowokowanym napadzie padaczkowym jest trudna, zwłaszcza w kontekście konieczności szacowania ryzyka kolejnego incydentu napadowego. American Academy of Neurology (AAN) w 2015 r. podjęła się zadania identyfikacji grupy chorych, u których ryzyko kolejnego napadu po pierwszym w życiu nieprowokowanym napadzie padaczkowym jest zwiększone, wobec czego należy rozważać włączenie leczenia przeciwpadaczkowego po tym zdarzeniu3. Wytyczne te zostały następnie ogłoszone na stronie International League Against Epilepsy (ILAE), co należy uznać za akceptację wniosków zawartych w wytycznych amerykańskich4. Jednocześnie ILAE podkreśliła znaczenie ustalenia etiologii napadu u każdego chorego po pierwszym w życiu nieprowokowanym napadzie padaczkowym za pomocą dostępnych metod (m.in. wywiadu, badania neurologicznego i przedmiotowego oraz neuroobrazowania i badania elektroencefalograficznego)5.

W artykule podsumowano najważniejsze wnioski płynące z wytycznych AAN dla podejmowania decyzji terapeutycznych u chorych po pierwszym w życiu nieprowokowanym napadzie padaczkowym. Wytyczne nie dotyczą innych epizodów napadowych (takich jak omdleni...

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Epidemiologia

Ryzyko wystąpienia napadu padaczkowego w ciągu całego życia wynosi 8-10%6. Po pierwszym w życiu napadzie prowokowanym ryzyko kolejnego napadu wynosi 3-10%7, [...]

Czynniki ryzyka kolejnego napadu po pierwszym w życiu napadzie padaczkowym

Określanie rokowania i szacowanie ryzyka ponownego napadu po pierwszym w życiu incydencie napadowym zawsze stanowi wyzwanie, zwłaszcza w kontekście oczekiwań samego [...]

Neuroobrazowanie po pierwszym napadzie padaczkowym

W odniesieniu do uszkodzenia OUN niezależnie od jego etiologii (przebyte: udar mózgu, stłuczenie mózgu, zakażenie OUN, a także mózgowe porażenie dziecięce [...]

EEG po pierwszym w życiu napadzie padaczkowym

Szacowanie ryzyka kolejnego napadu na podstawie analizy zapisu EEG wydaje się zadaniem trudniejszym, zwłaszcza że nieprawidłowości w EEG stwierdza się u [...]

Leczyć czy nie leczyć po pierwszym w życiu nieprowokowanym napadzie padaczkowym?

Autorzy wytycznych amerykańskich oprócz identyfikacji czynników ryzyka wystąpienia kolejnych incydentów napadowych starali się także odpowiedzieć na serię pytań, które często nurtują [...]

Podsumowanie

Rozpoznanie padaczki i decyzja o włączeniu leczenia przeciwpadaczkowego po pierwszym w życiu nieprowokowanym napadzie padaczkowym mogą stanowić wyzwanie dla klinicysty. Decyzje [...]