Narodowy Fundusz Zdrowia przeznaczy dodatkowe 566,1 mln zł na sfinansowanie leków w programach lekowych oraz chemioterapii. Pieniądze trafią do oddziałów wojewódzkich NFZ i posłużą do zapłacenia za świadczenia wykonane ponad wartość kontraktów w I kwartale 2026 r., czyli tzw. nadwykonania.
Ile trafi do szpitali?
Oznacza to, że Fundusz zabezpieczył finansowanie świadczeń wykonanych ponad plan.
Jak podkreśla NFZ, bieżące płatności wynikające z obowiązujących umów są realizowane na bieżąco. Dodatkowe środki dotyczą wyłącznie zapłaty za leczenie wykonane ponad wartość kontraktów, a nie np. na nowe programy.
Finansowanie nadwykonań w programach lekowych to stały problem szpitali, które prowadzą kosztowne terapie, zwłaszcza onkologiczne. Nie mogą one odkładać leczenia pacjentów zakwalifikowanych do programów tylko dlatego, że wyczerpały limit finansowania.
W lipcu "Rzeczpospolita" opisała przypadki z Centralnego Szpitala Klinicznego UM w Łodzi, gdzie pacjenci mieli usłyszeć, że nie mogą rozpocząć leczenia onkologicznego w programach lekowych z powodu ograniczeń finansowych i byli kierowani do innych ośrodków. CSK UMED zaprzeczył, że wstrzymał kwalifikację lub przyjęcia do programów lekowych. Szpital podkreślił, że pacjenci są przyjmowani zgodnie z kolejnością na listach oczekujących oraz w granicach finansowania. Ministerstwo Zdrowia i Łódzki OW NFZ przekonywały, że nie doszło do wstrzymania finansowania programów lekowych, a problem miał dotyczyć nieprawidłowej interpretacji lub błędów organizacyjno-rozliczeniowych po stronie świadczeniodawcy, a nie braku pieniędzy w systemie.
NFZ już w kwietniu informował, że zakończył rozliczanie nadwykonań za 2025 r., w tym również w programach lekowych i chemioterapii. Fundusz wskazywał wtedy, że dodatkowe środki pochodziły z Ministerstwa Zdrowia i pozwoliły zamknąć rozliczenia za poprzedni rok.
Obecna decyzja dotyczy już świadczeń wykonanych w 2026 r. i wynika ze zmiany planu finansowego NFZ.
Rekordowy budżet
Według NFZ w 2026 r. na finansowanie leków w programach lekowych i chemioterapii przeznaczono 16 mld zł. To znacznie więcej niż w 2023 r., kiedy wydatki w tym obszarze wyniosły ponad 9 mld zł.
Fundusz podaje również, że miesięcznie przeznacza na finansowanie innowacyjnych terapii i chemioterapii blisko 1,3 mld zł. Aktualnie finansowanych jest 140 programów lekowych, podczas gdy w 2023 r. było ich 118.
W ostatnich latach liczba programów lekowych systematycznie rośnie. Jest to związane z kolejnymi obwieszczeniami refundacyjnymi Ministra Zdrowia oraz rozszerzaniem dostępu do nowych terapii. W lipcu 2026 r. weszła w życie kolejna lista refundacyjna obejmująca zmiany również w programach lekowych i chemioterapii.
Jednak dodatkowe środki uruchomione przez NFZ mają umożliwić rozliczenie świadczeń już wykonanych, a nie finansowanie nowych programów.
Źródło: NFZ.gov.pl, rp.pl