Przypadek kliniczny

Cykl „Przypadek kliniczny” koordynowany przez prof. dr. hab. n. med. Michała Myśliwca, Klinika Nefrologii i Transplantologii UM w Białymstoku

Przedwczesna menopauza i zaburzenia widzenia jako objawy gruczolaka przysadki

dr n. med. Marcin Kałużny

prof. dr hab. n. med. Marek Bolanowski

Klinika Endokrynologii, Diabetologii i Leczenia Izotopami Uniwersytetu Medycznego, Wrocław

OPIS PRZYPADKU

Pacjentka w wieku 50 lat została skierowana przez okulistę do kliniki endokrynologii w związku z zaburzeniami pola widzenia. Do okulisty chora zgłosiła się kilka miesięcy wcześniej z powodu progresywnego pogarszania się ostrości widzenia. W badaniu dna oka nie stwierdzono wówczas nieprawidłowości, ale badanie pola widzenia wykazało obustronne odskroniowe połowicze ubytki w polu widzenia (ryc. 1). Kobietę skierowano na badanie tomografii rezonansu magnetycznego (MR) przysadki oraz pilnie do kliniki endokrynologii.  

W chwili przyjęcia do kliniki w grudniu 2012 roku chora skarżyła się na bóle głowy, które nasilały się od mniej więcej roku. Z powodu zaniku menstruacji około 6 lat wcześniej rozpoznano menopauzę. Chora nie przyjmowała przewlekle żadnych leków, a także zaprzeczała jakiejkolwiek chorobie przewlekłej. W badaniu fizykalnym stwierdzono otyłość (BMI 38 kg/m2). Perymetria potwierdziła obustronne podskroniowe ubytki pola widzenia. Nie wykryto innych nieprawidłowości, także w badaniu neurologicznym. Ciśnienie tętnicze było prawidłowe. W badaniach laboratoryjnych stwierdzono hipercholesterolemię (cholesterol całkowity 262 mg/dl, cholesterol LDL 199 mg/dl, cholesterol HDL 38 mg/dl, triglicerydy 124 mg/dl), hiperprolaktynemię, hipogonadyzm hipogonadotropowy. Wyniki pozostałych osi hormonalnych przysadki były prawidłowe (tab. 1).

Postawiono wstępne rozpoznanie makrogruczolaka przysadki wydzielającego prolaktynę. Badanie densytometryczne wykazało prawidłową gęstość kości kręgów kręgosłupa lędźwiowego oraz szyjki kości udowej.

1. Jakie są typowe objawy guza przysadki wydzielającego prolaktynę?

a. Zaburzenia płodności, miesiączkowania, zmniejszenie libido

b. Mlekotok

c. Bóle głowy i zaburzenia widzenia w przypadku bardzo dużych guzów

d. Niska masa kostna lub osteoporoza

e. Wszystkie powyższe odpowiedzi są prawidłowe

Prolaktynoma należą do najczęstszych guzów przysadki czynnych hormonalnie. Chorobowość szacuje się na 10-30/100 000 osób w populacji.1 Guzy te mogą mieć charakter mikro- (średnica <1 cm) lub makrogruczolaków (średnica ≥1 cm) przysadki. Guzy o śred...

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

OPIS PRZYPADKU<<>> <<>>

Pacjentka w wieku 50 lat została skierowana przez okulistę do kliniki endokrynologii w związku z zaburzeniami pola widzenia. Do okulisty chora zgłosiła się kilka [...]

2. Optymalnym leczeniem pierwszego rzutu gruczolaka przysadki wydzielającego prolaktynę jest:

a. Operacja neurochirurgiczna

3. Składowymi zespołu MEN 1 są:

a. Nadczynność przytarczyc, rak rdzeniasty tarczycy, guz przysadki

Podsumowanie

Prolaktynoma należą do najczęstszych hormonalnie czynnych guzów przysadki. Ich typowe objawy to: mlekotok, zaburzenia płodności (miesiączkowania u kobiet, libido, potencji u mężczyzn), ginekomastia [...]