Od 1 lipca 2026 r. do września 2029 r. realizowany będzie pilotaż, który zakłada opracowanie 19 standardowych ścieżek terapeutycznych oraz przygotowanie organizacyjnych podstaw funkcjonowania Krajowej Sieci Hematologicznej – poinformował Narodowy Instytut Onkologii – PIB z okazji Światowego Dnia Nowotworów Krwi, przypadającego 28 maja.
Koncepcja została opracowana w 2023 r., a szczegóły projektu ogłoszone były 8 kwietnia przez Ministerstwo Zdrowia oraz Instytut Hematologii i Transfuzjologii.
Standardy uporządkują opiekę
Pilotaż realizowany jest przez Instytut Hematologii i Transfuzjologii w partnerstwie z Centrum e-Zdrowia w ramach programu Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego (FERS). Jego zadaniem będzie stworzenie standardów, które mają uporządkować opiekę nad pacjentem – jasno zdefiniować ścieżki diagnostyczno-terapeutyczne, modele organizacji leczenia oraz zasady współpracy pomiędzy ośrodkami na różnych poziomach referencyjności. To właśnie te rozwiązania mają w praktyce przełożyć się na większą przewidywalność procesu leczenia oraz jego spójną jakość w całym kraju.
– Projekt pilotażu należy więc postrzegać jako przełomowy krok w kierunku ujednolicenia opieki hematologicznej w Polsce, tym bardziej że już dziś nasz kraj należy do europejskich liderów w tym obszarze – mówiła podczas konferencji inicjującej powołanie sieci wiceminister Katarzyna Kacperczyk. Polska została sklasyfikowana na trzecim miejscu w Europie pod względem dostępności do terapii hematoonkologicznych, dzięki oferowaniu pacjentom pełnego wachlarza nowoczesnych metod leczenia, w tym terapii najnowszej generacji. W samym tylko ubiegłym roku około 400 pacjentów skorzystało z terapii CAR-T, co potwierdza zarówno skalę wdrożenia, jak i dojrzałość systemu.
Liczy się doświadczenie
Nowy model będzie budowany na podstawie doświadczenia Krajowej Sieci Onkologicznej i funkcjonujących w niej wyspecjalizowanych ośrodków, takich jak Narodowy Instytut Onkologii, który pełni funkcję Krajowego Ośrodka Monitorującego. W ramach tego zadania prowadzi m.in. analizę danych klinicznych, monitorowanie jakości leczenia, opracowywanie wskaźników efektywności oraz wspieranie jednolitego wdrażania standardów w skali całego kraju. Dzięki temu możliwe jest doskonalenie w oparciu na twardych danych i mierzalnych rezultatach.
Model okazał się skuteczny, dlatego budowa Krajowej Sieci Hematologicznej będzie jego rozszerzeniem na obszar chorób układu krwiotwórczego. Sprawdzone mechanizmy organizacyjne, w tym monitorowanie efektów leczenia i zarządzanie ścieżką pacjenta, przeniesione będą do kolejnego, wysoce wyspecjalizowanego segmentu opieki.
Budowanie referencyjności
Instytut opiera się m.in. na doświadczeniach z działalności Kliniki Nowotworów Układu Chłonnego – wyspecjalizowanej jednostki, która od momentu powstania, w połowie lat 90., rozwijana była jako miejsce kompleksowej diagnostyki i leczenia tej grupy nowotworów. Od początku jej funkcjonowanie opiera się na ścisłej współpracy interdyscyplinarnej, obejmującej patomorfologię, diagnostykę molekularną oraz nowoczesne metody obrazowania, co umożliwia precyzyjne rozpoznanie i dobór terapii zgodnych z aktualnymi standardami światowymi.
– Każdego roku trafia do nas blisko sześciuset nowych pacjentów, w tym chorzy z rzadkimi nowotworami układu chłonnego oraz przypadki wymagający leczenia wysokospecjalistycznego, kierowani z całego kraju – wyjaśnia prof. Joanna Romejko-Jarosińska kierująca kliniką. – Prowadzimy także intensywną działalność terapeutyczną, realizując zaawansowane procedury – w tym autotransplantacje komórek krwiotwórczych oraz nowoczesne terapie komórkowe CAR-T, a równolegle rozwijamy działalność naukową i badawczą, obejmującą liczne projekty krajowe i międzynarodowe oraz szeroki portfel badań klinicznych, zapewniających pacjentom dostęp do innowacyjnych metod leczenia – dodaje ekspertka.
Przypomina, że w 1996 r. wdrożono tam jedną z najbardziej intensywnych terapii dla chłoniaka Burkitta (CODOX/IVAC), uzyskując trwałą remisję u pacjentki, która pozostaje zdrowa do dziś. Równolegle klinika aktywnie uczestniczyła w przełomowych badaniach klinicznych – m.in. tych, które potwierdziły znaczenie włączenia rytuksymabu do leczenia chłoniaków grudkowych, zmieniając standardy terapii na świecie.
Kamieniem milowym był także rozwój programu przeszczepowego w Narodowym Instytucie Onkologii w Warszawie zapoczątkowany w 1997 r. przez profesora Jana Walewskiego. Od tego czasu w klinice wykonano ponad 1500 przeszczepień komórek krwiotwórczych, rozwijając równolegle zaplecze laboratoryjne i współpracę w zakresie terapii komórkowych. Naturalną kontynuacją tego kierunku jest wdrożenie w 2024 r. stosowania terapii CAR-T – jednej z najbardziej zaawansowanych metod leczenia współczesnej hematoonkologii.
Skorzystają pacjenci z całej Polski
Jak podkreśla NIO-PIB, w Krajowej Sieci Hematologicznej wykorzystane będą rozwiązania, które wynikają z wieloletniego doświadczenia klinicznego i naukowego. Mają one szansę przyczynić się do poprawy jakości leczenia pacjentów z chorobami układu krwiotwórczego w całej Polsce.
Źródło: informacja prasowa NIO-PIB