Dostęp Otwarty

Wyzwaniem dla ginekologa i urologa jest leczenie przetok po radioterapii. Niektórzy autorzy w leczeniu takich przetok stosowali drogę pochwową zamiast zalecanego w takim przypadku dostępu brzusznego.7 Pushkar i wsp.9 zoperowali 216 pacjentek z przetokami pęcherzowo-pochwowymi po radioterapii (RVVF). Większość kobiet (210) było operowanych drogą pochwową. U 75 pacjentek zastosowano metodę Latzko, u 86 metodę z użyciem płata Martiusa. Pierwotna operacja RVVF była skuteczna w 48% przypadków. Pierwotne i kolejne operacje pozwoliły na wyleczenie 169 (80%) pacjentek. Svaerdborg i wsp.30 zastosowali w leczeniu VVF po radioterapii przemieszczenie płata z lewego mięśnia prostego brzucha. Operacje były przeprowadzone drogą brzuszną u trzech pacjentek 19, 28 i 34 lata po radioterapii z powodu raka szyjki macicy. W 5-8 letniej obserwacji tej grupy pacjentek nie stwierdzono nawrotu przetok. Opisywana technika chirurgiczna pozwala na wykorzystanie w leczeniu RVVF dobrze unaczynionej, niezmienionej przez promieniowanie tkanki mięśniowej.

Podsumowanie

W krajach rozwiniętych najczęstszą przyczyną powstawania VVF są powikłania pooperacyjne, głównie po histerektomii brzusznej. W przypadku rozpoznania przetoki pęcherzowo-pochwowej do 72 godzin po zabiegu operacyjnym można podjąć decyzję o leczeniu chirurgicznym przetoki bez odraczania zabiegu. W innych przypadkach zalecane jest w pierwszej kolejności odroczenie zabiegu operacyjnego. Najczęściej stosowaną metodą w pierwotnym leczeniu przetok pęcherzowo-pochwowych oraz w przypadku niepowodzeń pierwotnej operacji naprawczej VVF jest technika Latzko droga pochwową. Alternatywą w leczeniu VVF jest warstwowe zamknięcie przetoki, a także technika z przemieszczeniem płata Martiusa. W przypadku konieczności zastosowania drogi brzusznej najczęściej wykonuje się zabieg techniką O'Conora. Zastosowanie płata z sieci zwiększa szanse wyleczenia przetoki. Prace opisujące metody zamykania VVF z zastosowaniem kleju tkankowego31 i systemu chirurgicznego da Vinci32 są bardzo nieliczne, w związku z tym wymagają weryfikacji w dalszych badaniach.