Kardiologia

Trudne w leczeniu ambulatoryjnym przypadki nadciśnienia tętniczego

dr n. med. Wiktoria Wojciechowska

I Klinika Kardiologii, Elektrokardiologii Interwencyjnej oraz Nadciśnienia Tętniczego, Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum, Kraków

Dane do korespondencji: dr n. med. Wiktoria Wojciechowska, I Klinika Kardiologii i Elektrokardiologii Interwencyjnej oraz Nadciśnienia Tętniczego, Uniwersytet Jagielloński, Collegium Medicum, ul. Kopernika 17, 31-501 Kraków; e-mail: wiktoria.wojciechowska@gmail.com

Terapia nadciśnienia tętniczego jest istotnym zagadnieniem z powodu dużego rozpowszechnienia choroby i skutków zdrowotnych nieleczonego bądź niewłaściwie leczonego nadciśnienia. Jako czynnik ryzyka choroby niedokrwiennej serca, udaru mózgu i niewydolności serca nadciśnienie tętnicze przyczynia się do skrócenia życia.

CELE ARTYKUŁU

Po przeczytaniu artykułu Czytelnik powinien umieć:

  • rozpoznać w warunkach ambulatoryjnych trudne przypadki nadciśnienia tętniczego wymagające indywidualnego postępowania
  • wdrożyć leczenie w warunkach ambulatoryjnych trudnych przypadków nadciśnienia tętniczego
  • rozpoznać przypadki nadciśnienia tętniczego wymagające pilnego skierowania chorego do szpitala
  • rozpoznać przypadki, których leczenie ambulatoryjne może sprawiać problemy i wdrożyć odpowiednie postępowanie

Wprowadzenie

Nadciśnienie tętnicze jest problemem nie tylko medycznym, ale również społecznym i ekonomicznym. W skali światowej nieadekwatna kontrola ciśnienia tętniczego pochłania 10% wydatków na ochronę zdrowia.1 Dostępne dane epidemiologiczne wskazują, że w Polsce choruje ok. 10,8 mln osób. Skutecznie leczonych jest tylko 2,6 mln. Mały odsetek pacjentów osiągających właściwą kontrolę ciśnienia tętniczego jest powodem poszukiwania sposobów poprawy skuteczności terapeutycznej. Jedną z głównych trudności w opiece nad pacjentem z nadciśnieniem jest osiągnięcie docelowych wartości ciśnienia.

„Ciągle mam wysokie ciśnienie”

O rzeczywistym braku kontroli (czyli nadciśnieniu opornym) mówimy, jeśli wartość ciśnienia tętniczego krwi (CTK) nie obniża się <140/90 mmHg przy 3 lekach w pełnych dawkach. Jednym z leków musi być diuretyk.2 Badania wskazują, że podeszły wiek, ot...

W diagnostyce różnicowej etiologii niekontrolowanego nadciśnienia należy wziąć pod uwagę nierozpoznane wtórne postaci nadciśnienia tętniczego. Choć nadciśnienie wtórne u pacjentów z nadciśnieniem waha się między 5 a 10%, odsetek ten jest większy przy oporności na leczenie. Pierwotny hiperaldosteronizm dotyczy nawet 20%, a obturacyjny bezdech senny 70% pacjentów z opornym nadciśnieniem tętniczym. Uzasadnione jest zatem badanie przesiewowe w kierunku wtórnych postaci nadciśnienia, takich jak obturacyjny bezdech senny, pierwotny hiperaldosteronizm, zwężenie tętnicy nerkowej oraz przewlekła choroba nerek, guz chromochłonny nadnercza, zespół Cushinga, koarktacja aorty czy nadczynność tarczycy. Dane z dokładnego badania przedmiotowego i podmiotowego oraz wyników podstawowych badań laboratoryjnych mogą ukierunkować dalszą diagnostykę wtórnej postaci nadciśnienia.

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

„Mam skaczące ciśnienie”

Częstym problemem, z którym chorzy zgłaszają się do lekarza prowadzącego, są nagłe wahania ciśnienia tętniczego. Pacjent zazwyczaj jest zaniepokojony zbyt dużymi i/lub [...]

„Moje ciśnienie nagle się pogorszyło”

Szczególnie niepokojące może być nagłe pogorszenie dotychczas prawidłowo kontrolowanego pierwotnego nadciśnienia tętniczego, a zwłaszcza rozwój ciężkiego złośliwego nadciśnienia tętniczego. Przyczyną takiego stanu [...]

„Mam bardzo wysokie ciśnienie”

W chorobie nadciśnieniowej możliwe są również sytuacje, kiedy występuje bardzo wysokie ciśnienie tętnicze – z reguły >180/120 mmHg wymagające szybkiej interwencji. Są to [...]

Leki przeciwnadciśnieniowe stosowane w ciąży

U młodych kobiet z nadciśnieniem tętniczym niestosujących antykoncepcji należy unikać inhibitorów konwertazy angiotensyny, sartanów, inhibitorów reniny i antagonistów aldosteronu. Pacjentki należy poinformować o konieczności zgłoszenia [...]

„Jestem przygotowywany do operacji”

Przed zabiegami operacyjnymi pacjenci są często kierowani na konsultację, aby ustalić optymalne postępowanie terapeutyczne. Konsultacje te mają zmniejszyć ryzyko niekorzystnych zdarzeń [...]

„Mam 80 lat i nadciśnienie”

Leczenie nadciśnienia tętniczego u osób w bardzo podeszłym wieku wymaga szczególnej uwagi lekarza prowadzącego z kilku powodów. Pogorszenie funkcji poznawczych, choroby współistniejące i częstsze występowanie [...]

„Mam zaledwie 19 lat. Czy muszę już zażywać leki?”

Kłopotliwe bywa ustalenie wskazań do farmakoterapii u osób młodych, w szczególności gdy obserwuje się izolowane nadciśnienie skurczowe. U niektórych zdrowych młodych mężczyzn w pomiarach na [...]

Zalecenia nierealizowane

Ogromną trudnością w opiece nad pacjentem z nadciśnieniem pozostaje nieprzestrzeganie zaleceń dotyczących zmiany stylu życia. Częściowo odpowiada za to przekonanie pacjenta o prowadzeniu terapii [...]