Reumatologia

Leczenie przeciwbólowe w chorobie zwyrodnieniowej stawów (łącznie z terapią wspomagającą SYSADOA)

prof. dr hab. n. med. Maria Majdan

lek. Anna Górak

Katedra i Klinika Reumatologii i Układowych Chorób Tkanki Łącznej, Uniwersytet Medyczny w Lublinie

Adres do korespondencji: prof. dr hab. n. med. Maria Majdan, Katedra i Klinika Reumatologii i Układowych Chorób Tkanki Łącznej, UM w Lublinie, ul. Jaczewskiego 8, 20-950 Lublin. Tel.: +48 81 7244790

Choroba zwyrodnieniowa stawów (ChZS) jest jedną z najczęstszych przyczyn dolegliwości bólowych ze strony układu ruchu. Bóle w chorobie zwyrodnieniowej mogą być ostre lub przewlekłe, miejscowe i uogólnione. Zależnie od postaci choroby zwyrodnieniowej (stawów kręgosłupa, biodrowych, kolanowych, rąk, uogólnionej) mają różny charakter i w odmienny sposób wpływają na możliwość codziennego funkcjonowania. Przyczyn bólów stawowych w chorobie zwyrodnieniowej jest wiele. Od błahych (po przeciążeniu, urazie) po bardzo niepokojące będące sygnałem współistniejącej infekcji, nałożenia się zaostrzenia choroby stawów wywołanej przez kryształy. Udowodniono, że zależna od zdrowia jakość życia (HR-QoL – health-related quality of life), stopień niepełnosprawności, przewlekłego zmęczenia ściśle zależą od doświadczania bólu przewlekłego przez chorych na ChZS. W pracy przeanalizowano aktualne zalecenia dotyczące leczenia bólu w chorobie zwyrodnieniowej stawów z uwzględnieniem roli wolno działających leków objawowych w ChZS – SYSADOA (symptomatic slow-acting drugs for osteoarthritis).

Wprowadzenie

Choroba zwyrodnieniowa stawów jest jedną z najczęstszych przyczyn dolegliwości bólowych w układzie ruchu, szczególnie u osób po 45 r.ż.

W chorobie zwyrodnieniowej stawów współistnieją ze sobą:1-5

  • znaczne uszkodzenie strukturalne stawu
  • upośledzenie jego funkcji
  • ból stawów (okresowy lub przewlekły).


Objawy kliniczne występują w chorobie zwyrodnieniowej stawów kręgosłupa, kolanowych, biodrowych, stawów rąk okresowo lub stale.

Do charakterystycznych objawów ChZS należą:

  • ból w czasie ruchu, ustępujący w spoczynku, nasilający się po przytyciu
  • sztywność poranna trwająca <30 min
  • ograniczenie ruchomości stawu, obrzęk, zaczerwienienie, zniekształcenie obrysu
  • trzeszczenia w czasie ruchu
  • bóle stawów przy zmianie pogody
  • objawy łagodnego zapalenia.


Przyczyny bólu w ChZS są bardzo zróżnicowane.1-6 Stosunkowo często występujące bóle stawowe nałożone na istniejącą chorobę zwyrodnieniową wiążą się z nadmiernym niesystematycznym wysiłkiem, urazem, infekcją i samoistnie ustępują w krótkim czasie. Częstość występowania przewlekłych uogólnionych bólów stawowych wyraźnie wzrasta z wiekiem chorych na ChZS. W chorobie zwyrodnieniowej pacjent może również nie odczuwać dolegliwości – chrząstka nie jest unerwiona i ból pojawia się dopiero, gdy dołącza się proces zapalny lub gdy uszkodzenie stawu prowadzi do niefizjologicznego napięcia torebki stawowej i więzadeł. Zatem ból w chorobie najczęściej powodują zmiany mechaniczne oraz lokalny proces zapalny.1-6

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Przyczyny bólu w chorobie zwyrodnieniowej stawów

Przyczyny powstawania znacznych dolegliwości bólowych w układzie ruchu w przebiegu choroby zwyrodnieniowej stawów są liczne. Mechanizm ich powstawania w wielu aspektach już poznano, ale [...]

Ogólne zasady leczenia i rekomendacje postępowania w ChZS

Leczenie choroby zwyrodnieniowej stawów dzieli się na niefarmakologiczne, farmakologiczne oraz ortopedyczne i ma na celu przede wszystkim:

Wytyczne postępowania w ChZS

W ostatnich latach pojawiło się kilka międzynarodowych wytycznych postępowania w ChZS bazujących na dowodach wynikających z dużych badań i na obserwacjach klinicznych.7-13 Są to zalecenia [...]

Możliwości leczenia choroby zwyrodnieniowej stawów

Obecnie nie jest znana taka metoda terapii choroby zwyrodnieniowej stawów, która wpływałaby modyfikująco na jej progresję w długotrwałej perspektywie. Obowiązujące zasady leczenia [...]

SYSADOA w leczeniu choroby zwyrodnieniowej stawów

Wolno działające leki objawowe z grupy SYSADOA modyfikują strukturę chrząstki i na długo zmniejszają zapotrzebowanie na stosowanie NLPZ, co pośrednio wskazuje na ich [...]

Podsumowanie

Nie ma aktualnie leczenia, które wpływałoby modyfikująco na progresję choroby zwyrodnieniowej stawów w długotrwałej perspektywie. Liczne dostępne sposoby terapii choroby zwyrodnieniowej stawów [...]