Temat numeru

Zawroty głowy – diagnostyka różnicowa

dr hab. n. med. Izabela Domitrz

Katedra i Klinika Neurologii, Warszawski Uniwersytet Medyczny

Adres do korespondencji: dr hab. n. med. Izabela Domitrz, Katedra i Klinika Neurologii, Warszawski Uniwersytet Medyczny, ul. Banacha 1 A, 02-097 Warszawa; e-mail: izabela.domitrz@wum.edu.pl

Zawroty głowy są jedną z najczęstszych przyczyn wizyt u lekarza pierwszego kontaktu. Zwyczajowo mówimy „zawroty głowy”, jednak określenie „zawroty” dotyczy tylko głowy i wydaje się, że wystarcza do zrozumienia problemu (bez dodawania głowy; tym bardziej że w nomenklaturze anglojęzycznej występują terminy vertigo i dizziness, bez rozszerzenia head). Ponadto nie znamy innej części ciała, której zawroty dotyczą.

CELE ARTYKUŁU

Po przeczytaniu artykułu Czytelnik powinien umieć:

  • wymienić najczęstsze przyczyny zawrotów głowy
  • zlecić podstawową diagnostykę różnicową zawrotów głowy
  • przedstawić strategie leczenia zawrotów głowy w poszczególnych przypadkach
  • rozpoznać sytuacje wymagające pilnego skierowania chorego z zawrotami głowy do innych specjalistów

Wprowadzenie

Częstość zawrotów wzrasta z wiekiem i jest wyższa u kobiet. Zawroty są dolegliwością bardzo częstą, ale nieswoistą, czyli występują z różnych powodów. Zawrotami zajmują się głównie dwie specjalności: otolaryngologia i neurologia, których odpowiednie pogranicze stanowi otoneurologia lub neurootologia (w Polsce nie ma takich specjalizacji). Należy jednak podkreślić, że zawroty wymagają interdyscyplinarnego spojrzenia na chorego.

Zawroty możemy podzielić na układowe (które ustąpią lub zmniejszą się po leczeniu, np. za pomocą odpowiednich rękoczynów) lub pozaukładowe. Trudności diagnostyczne są spowodowane subiektywną oceną objawu i wynikają z nieprecyzyjnego nazywania dole...

Diagnostyka zawrotów

Najważniejszym elementem diagnostyki zawrotów jest badanie podmiotowe, czyli wywiad.2-7 Istotne są dane dotyczące początku objawów (nagły początek dolegliwości sugeruje poważną przyczynę) i czasu trwania pojedynczego epizodu (często pozwala zróżni...

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Podział zawrotów głowy

Zawroty pochodzenia ośrodkowego9, zwane zawrotami pozaukładowymi lub rzekomymi, czyli pozabłędnikowymi, określane są przez pacjentów jako uczucie o charakterze niestabilności. Określenie „pozaukładowe” nie [...]

Diagnostyka laboratoryjna zawrotów

Badania laboratoryjne przydatne (ale nie zawsze konieczne) do rozpoznania przyczyny zawrotów:

Leczenie

Leczenie8,16,17 przyczynowe zawrotów polega na terapii choroby podstawowej, w której są one jedną z wielu dolegliwości.8 Przyczynowe leczenie zawrotów głowy to:

Podsumowanie

Zawroty są trudnym problemem diagnostyczno-leczniczym. Prawdopodobieństwo ich występowania wzrasta z wiekiem, ale problem dotyczy pacjentów we wszystkich grupach wiekowych. Choroby towarzyszące i dużo [...]